Ik kon mezelf lange tijd niet dragen. Dus paste ik me aan, afhankelijk van de situatie.
Dat patroon kon ik pas doorbreken toen ik me eind vorig jaar volledig bewust werd van iets wezenlijks: mijn jongste gaat zich niet aanpassen. Niet aan de norm, niet aan hoe het zogenaamd hoort, niet aan wat er van hem verwacht wordt. Hij spiegelde mij en daagde me uit, net zo lang tot ik brak en al mijn eigen aanpassingen van me afschudde.
Zo zie ik het: dat was zijn rol in mijn leven. Ongetwijfeld zal hij nog vele rollen vervullen, maar in de eerste negen jaar stond deze op de voorgrond. Nu die dynamiek is verschoven, ontstaat er ruimte. Voor hem en voor mij. Hij mag zich op zijn eigen tijd en tempo van binnenuit verder ontwikkelen, precies zoals hij bedoeld is.
Ik zie het bij meer kinderen en jongeren van nu. Ze zijn sterk verbonden met hun autonome kern. Ze komen niet om zich te voegen, maar om zichtbaar te maken wat niet meer klopt en oude patronen bloot te leggen die ooit bescherming boden, maar nu knellen.
Wanneer daar in de samenleving onvoldoende ruimte voor is, ontstaat frictie. Dan zien we jonge individuen die vastlopen in het onderwijs, jongeren die thuis komen te zitten of psychische klachten ontwikkelen. Soms uit de ontwrichting zich in gedrag dat schuurt of systemen onder druk zet. Het leed kent vele gezichten.
We kunnen hier samen iets in betekenen door eerlijk naar onszelf te kijken, door te stoppen met onszelf kleiner te maken en door te stoppen met een ander te willen vormen naar een systeem dat misschien zelf aan herziening toe is.
Verandering begint niet bij hen. Zij laten ons zien waar wij nog vastzitten.
